Slechte ouders

Auteur: Sefiye al-Turkiyyah

Gepubliceerd: 12-08-2022

Geupdate: 22-07-2026

De islam leert dat we onze ouders moeten eren en respecteren. Dat is begrijpelijk als we nadenken over de offers die ouders brengen: zij zorgen ervoor dat een kind geboren wordt, voeden het op en dragen de verantwoordelijkheid voor hun kind.

Maar dit betekent niet dat ouders alles mogen doen. Een ouder die zijn of haar kind bewust pijn doet, misbruikt of onderdrukt, verdient niet dezelfde waardering als een ouder die met liefde, zorg en barmhartigheid voor zijn of haar kind zorgt. Ernstig misbruik is altijd onrechtvaardig, ongeacht wie het doet.

Geen enkele ouder is perfect. Iedereen maakt fouten. Er is echter een groot verschil tussen normale fouten en een patroon van misbruik.

Wanneer een ouder zijn macht gebruikt om een kind te manipuleren, te controleren of pijn te doen, misbruikt die ouder de verantwoordelijkheid die Allah aan hem of haar heeft gegeven.

Voorbeelden van toxische gedrag van ouders zijn:

Hun kinderen financieel gebruiken door hun geld of bezittingen af te pakken en hen wijs te maken dat weigeren Allah boos zou maken.
Hun kinderen kleineren of hun succes niet gunnen uit jaloezie, boosheid of afgunst.
Hun kinderen met woorden pijn doen, bijvoorbeeld door te zeggen: "Je had nooit geboren moeten worden", "Je bent een mislukking" of "Niemand zal ooit van je houden."
Hun kinderen extreem controleren en zich bemoeien met hun persoonlijke keuzes omdat ze bang zijn de controle over hen te verliezen.
Hun kinderen seksueel misbruiken.
Niets doen wanneer de andere ouder hun kind slecht behandelt, omdat ze ruzie of problemen willen vermijden in plaats van hun kind te beschermen.
Geweld gebruiken waardoor hun kind gewond raakt, blauwe plekken krijgt of blijvende schade oploopt.
Hun kinderen forceren te trouwen met een partner die zijzelf kiezen, om controle te behouden of hun eigen belangen na te streven.
Jarenlang geen aandacht geven aan de gevoelens en behoeften van hun kinderen en alleen liefde of zorg tonen wanneer ze er zelf iets voor terug willen krijgen.

Hoe om te gaan met slechte ouders

Misbruik bestaat in verschillende vormen en gradaties, en elke vorm van misbruik wordt in de islam afgewezen. Hoe iemand hiermee moet omgaan, hangt af van het soort misbruik, hoe ernstig het is en hoeveel schade het veroorzaakt.

De islam moedigt geduld aan met ouders die soms oneerlijk zijn of moeilijk gedrag vertonen. Maar dit betekent niet dat iemand verplicht is om voortdurend misbruik of ernstige schade te accepteren.

Wanneer misbruik een vast patroon wordt en iemands lichamelijke, emotionele of spirituele welzijn schaadt, is iemand niet verplicht om in zo'n schadelijke omgeving te blijven.

Veel mensen proberen het hart van een slechte ouder te verzachten door vriendelijk te zijn, geschenken te geven of extra voor hen te zorgen. Soms kan dit helpen, maar bij ernstig toxische mensen werkt dit vaak niet.

In sommige gevallen kunnen herhaalde pogingen om een toxische ouder tevreden te stellen het probleem zelfs erger maken. De vriendelijkheid kan dan worden gezien als zwakte of als een kans om nog meer controle uit te oefenen.

Ernstig toxische ouders die veel schade veroorzaken

De islam leert ons zowel rechtvaardigheid als barmhartigheid. Ouders krijgen een hoge status, maar dit betekent niet dat zij hun kinderen mogen onderdrukken, misbruiken of hun rechten mogen schenden.

Ernstig misbruik is een grote onrechtvaardigheid, en een ouder die dit steeds opnieuw doet, zal hiervoor verantwoordelijk worden gehouden tegenover Allah.

١٨٠ - حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ قَالَ: أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، قَالَ: حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ وَهْبِ بْنِ جَابِرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: «كَفَى بِالرَّجُلِ إِثْمًا أَنْ يَضَيِّعَ مَنْ يَقُوتُ»
[البِرُّ وَالصِّلَة - الحُسَيْنُ بْنُ حَرْب - الحديث ١٨٠]

De Profeet (ﷺ) zei: "Het is een grote zonde voor iemand om degenen voor wie hij verantwoordelijk is te verwaarlozen." [Al-Birr wal-Silat - Al-Husayn ibn Harb - Hadith 180]

Iemand die ernstig misbruik heeft meegemaakt, hoeft niet in een situatie te blijven die zijn of haar lichamelijke, emotionele of spirituele welzijn schaadt.

Jezelf beschermen tegen voortdurende schade is toegestaan. Grenzen stellen of minder contact hebben kan nodig zijn wanneer er geen echte mogelijkheid is dat de situatie veilig wordt of verandert.

Een ouder die zijn of haar kind steeds opnieuw vernedert en pest door kwetsende woorden te gebruiken, zoals: "Je bent niets waard", "Ik had abortie moeten plegen" of "Je bent nooit iets waard geweest voor mij."
Een ouder die zijn of haar kind op jonge leeftijd achterlaat en een nieuw leven begint zonder de verantwoordelijkheid als ouder te nemen.
Een ouder die ernstig lichamelijk geweld gebruikt waardoor het kind grote blauwe plekken, verwondingen of blijvende lichamelijke schade oploopt.
Een ouder die zijn kind seksueel misbruik
Een ouder die alleen zorg en aandacht toont wanneer het kind geld geeft, huishoudelijke taken doet of andere voordelen biedt, maar het kind negeert wanneer het echt hulp nodig heeft.
Een ouder die uit haat of wraak ernstige bedreigingen uit tegen het leven of de veiligheid van zijn of haar kind, de partner van het kind of kleinkinderen.

Hoewel ernstig misbruik verschillende vormen kan aannemen, heeft het vaak grote gevolgen voor het slachtoffer.

Het kan het gevoel van veiligheid van een kind vernietigen, vertrouwen beschadigen, diepe emotionele en psychologische wonden achterlaten en in sommige gevallen leiden tot zelfmoordgedachten of andere ernstige mentale problemen.

De islam verplicht iemand niet om in zo'n relatie te blijven. Wanneer een ouder steeds opnieuw ernstig misbruik pleegt en niet bereid is om te veranderen, mag het kind duidelijke grenzen stellen om zichzelf lichamelijk, emotioneel en spiritueel te beschermen.

Dit kan zelfs betekenen dat het contact wordt verbroken als dat nodig is om zichzelf te beschermen.

Elke situatie is anders. Sommige mensen kiezen ervoor om beperkt contact te houden met duidelijke grenzen. Anderen kunnen merken dat volledige afstand de enige realistische manier is om zichzelf en hun gezin te beschermen tegen verder misbruik.

وَأَجْمَعَ الْعُلَمَاءُ عَلَى أَنَّهُ لَا يَجُوزُ لِلْمُسْلِمِ أَنْ يَهْجُرَ أَخَاهُ فَوْقَ ثَلَاثٍ إِلَّا أَنْ يَكُونَ يَخَافُ مِنْ مُكَالَمَتِهِ وَصِلَتِهِ مَا يُفْسِدُ عَلَيْهِ دِينَهُ أَوْ يُوَلِّدُ (بِهِ) عَلَى نَفْسِهِ مَضَرَّةً فِي دِينِهِ أَوْ دُنْيَاهُ فَإِنْ كَانَ ذَلِكَ فَقَدْ رُخِّصَ لَهُ فِي مُجَانَبَتِهِ وَبُعْدِهِ وَرُبَّ صَرْمٍ جَمِيلٍ خَيْرٌ مِنْ مُخَالَطَةٍ مُؤْذِيَةٍ (قَالَ الشَّاعِرُ ... إِذَا مَا تَقَضَّى الْوُدُّ إِلَّا تَكَاشُرًا ... فَهَجْرٌ جَمِيلٌ لِلْفَرِيقَيْنِ صَالِحُ)
[التمهيد - ابن عبد البر - الجزء ٦ - الصفحة ١٢٧]

Ibn Abdul-Barr zei: “De geleerden zijn het er unaniem over eens dat het voor een moslim niet toegestaan is om langer dan drie dagen contact te verbreken met een andere moslim, behalve wanneer hij vreest dat contact met hem of het onderhouden van de relatie zijn religie zal schaden of bederven, of hem schade zal berokkenen in zijn wereldse zaken. In dat geval is het toegestaan om afstand van hem te houden en hem te vermijden. Soms is een gepaste verbreking beter dan een schadelijke omgang. Zoals de dichter zei: ‘Wanneer verbondenheid niet langer bestaat behalve in de vorm van vijandigheid, dan is een waardige scheiding het beste voor beide partijen.’” [Al-Tamheed - Ibn Abdul-Barr - Deel 6 - Pagina 127]

Een moslim hoort geen slechte woorden te gebruiken en mag anderen geen schade toebrengen. Als iemand het contact verbreekt, moet dit op een nette manier gebeuren zonder de grenzen van de islam te overschrijden.

حَدَّثَنِي يَحْيَى، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى الْمَازِنِيِّ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لاَ ضَرَرَ وَلاَ ضِرَارَ ‏"‏ ‏.‏ De Profeet (ﷺ) zei: "Er mag geen schade worden toegebracht en er mag geen schade met schade worden beantwoord." [Al-Muwatta, Book 36, Hadith 31]

Dit betekent niet dat iemand geen recht mag zoeken via de wet of Allah mag vragen om een onrechtvaardige ouder te straffen. Het betekent dat iemand niet de grenzen mag overschrijden bij het nemen van wraak, zoals iemand verwonden, eigendommen vernietigen of soortgelijke daden.

Hoe ernstig slechte ouders worden gestraft

Allah negeert geen enkele vorm van onderdrukking of ernstig misbruik. Hij is volmaakt rechtvaardig en elke vorm van ظلم (onrecht) zal worden beoordeeld. Degenen die anderen blijven misbruiken zonder berouw te tonen, zullen uiteindelijk tegenover Allah verantwoording afleggen.

De gevolgen van onrecht kunnen in dit leven, in het Hiernamaals of in beide plaatsvinden.

Soms laat Allah een persoon snel de gevolgen van zijn daden ervaren. Op andere momenten stelt Hij de straf uit volgens Zijn volmaakte wijsheid.

Het uitblijven van een directe straf betekent nooit dat Allah het gedrag goedkeurt of negeert. Zijn rechtvaardigheid ontbreekt nooit.

أَلَا لَعْنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلظَّـٰلِمِينَ Zeker, de vloek van Allah rust op de onrechtvaardigen.
[11:18 Quran]

In dit wereldse leven kunnen zij gestraft worden door:

Het verliezen van rijkdom
Het verliezen van gezondheid
Een ongelukkig en moeilijk leven
Het verliezen van de mensen die het dichtst bij hen staan
Zelf op soortgelijke manieren misbruikt worden door anderen
Lichamelijke verwondingen
Dat anderen het contact met hen verbreken
Vernederd en verlaten worden

٢٤٩ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ: حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ: حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ الْعِجْلِيُّ، قَالَ: حَدَّثَنَا شَيْخٌ، مِنَ الْأَزْدِ سَمِعْتُهُ يَقُولُ: رَأَيْتُ الشَّعْبِيَّ يَقْرَأُ كِتَابًا يَتَعَجَّبُ مِنْ صِغَرِهِ، وَالشَّعْبِيُّ يَتَعَجَّبُ مَا أَبْلَغَ فِيهِ وَأَوْجَزَ رِسَالَةً مِنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ إِلَى عَبْدِ الْحَمِيدِ، " أَمَّا بَعْدُ: فَلَا تَغْتَرَّ يَا عَبْدَ الْحَمِيدِ بِتَأْخِيرِ عُقُوبَةِ اللَّهِ تَعَالَى عَنْكَ، وَإِنَّمَا يُعَجِّلُ مَنْ يَخَافُ الْفَوْتَ، وَالسَّلَامُ "
[العقوبات - ابن أبي الدنيا - الحديث ٢٤٩]

Al-Shaʿbī las een brief en verbaasde zich over hoe kort deze was. Hij was ook verbaasd over hoe krachtig en duidelijk de boodschap was. Het was een brief van ʿUmar ibn ʿAbd al-ʿAzīz aan ʿAbd al-Ḥamīd: "Laat je niet misleiden, O ʿAbd al-Ḥamīd, doordat Allah's straf op jou wordt uitgesteld. Alleen iemand die bang is iets mis te lopen, haast zich. Allah vreest niets te missen. Wasalam." [Al-Uqubat - Ibn Abi Dunya - Hadith 249]

٥٩٨ - حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ دَاوُدَ، ثنا سَعْدُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ، حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عِمْرَانَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ، ثنا خُزَيْمَةُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَارَةَ بْنِ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ الْأَنْصَارِيُّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " اتَّقُوا دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ، فَإِنَّهَا تُحْمَلُ عَلَى الْغَمَامِ، يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى: وَعِزَّتِي وَجَلَالِي، لَأَنْصُرَنَّكَ وَلَوْ بَعْدَ حِينٍ "
[مساوي الأخلاق - الخرائطي - حديث ٥٩٨]

De Boodschapper van Allah ﷺ zei: "Pas op voor de smeekbede van degene die onrecht is aangedaan, want deze wordt naar de wolken gedragen. Allah, de Verhevene, zegt: 'Bij Mijn macht en Mijn majesteit, Ik zal jou zeker helpen, ook al gebeurt dat pas na enige tijd.'" [Masawi al-Akhlaq - Al-Kharaiti - Hadith 598]

٥٩٥ - حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ دَاوُدَ، ثنا يَحْيَى بْنُ يُوسُفَ الزِّمِّيُّ، ثنا أَبُو الْمَلِيحِ، قَالَ: قَالَ مَيْمُونُ بْنُ مِهْرَانَ: فِي قَوْلِهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى: {وَلَا تَحْسَبَنَّ اللَّهَ غَافِلًا عَمَّا يَعْمَلُ الظَّالِمُونَ} [إبراهيم: ٤٢] ، قَالَ: «تَعْزِيَةً لِلْمَظْلُومِ، وَوَعِيدٌ لِلظَّالِمِ» حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ دَاوُدَ الصَّاغَانِيُّ، ثنا يَحْيَى بْنُ يُوسُفَ الزِّمِّيُّ، ثنا أَبُو الْمَلِيحِ قَالَ: قَالَ مَيْمُونُ بْنُ مِهْرَانَ: «الظَّالِمُ، وَالْمُعِينُ عَلَى الظُّلْمِ، وَالْمُحِبُّ لَهُ سَوَاءٌ»
[مساوئ الأخلاق - الخرائطي - حديث ٥٩٥]

Maymūn ibn Mihrān zei over het vers: {En denk niet dat Allah onbewust is van wat de onrechtvaardigen doen.} [Ibrahim: 42] "Dit is een troost/erkenning voor degene die onrecht is aangedaan en een waarschuwing voor de onrechtvaardige." Hij zei ook: "De onrechtvaardige, degene die helpt bij onrecht en degene die ervan houdt, zijn allemaal hetzelfde." (Dit betekent dat zij allemaal delen in de schuld en zonde van het onrecht.) [Masawi al-Akhlaq - Al-Kharaiti - Hadith 595]

٥٨٣ - حَدَّثَنَا أَبُو بَدْرٍ عَبَّادُ بْنُ الْوَلِيدِ الْغُبَّرِيُّ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ، ثنا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ، عَنْ لُؤْلُؤَةَ، عَنْ أَبِي هَرِمَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «مَنْ ضَارَّ مُسْلِمًا ضَارَّ اللَّهُ بِهِ، وَمَنْ شَاقَّ مُسْلِمًا شَاقَّ اللَّهُ عَلَيْهِ»
[مساوئ الأخلاق - الخرائطي - حديث ٥٨٣]

De Boodschapper van Allah ﷺ zei: "Wie een moslim schade toebrengt, Allah zal hem schade toebrengen. En wie een moslim tegenwerkt, Allah zal hem tegenwerken." [Masawi al-Akhlaq - Al-Kharaiti - Hadith 583]

٥ - حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادِ بْنِ مُوسَى، قَالَ: حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْفُرَاتِ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبُو إِسْحَاقَ، عَنِ الْحَارِثِ، عَنْ عَلِيٍّ، رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ، احْذَرُوا الْبَغْيَ؛ فَإِنَّهُ لَيْسَ مِنْ عُقُوبَةٍ هِيَ أَحْضُرُ مِنْ عُقُوبَةِ الْبَغْيِ»
[ذمّ البغي - ابن أبي الدنيا - الصفحة ٥٣]

De Profeet ﷺ zei: "O moslims, pas op voor onderdrukking en onrecht. Er is geen straf die sneller komt dan de straf voor onrecht." [Dhamm al-Baghy - Ibn Abi Dunya - Pagina 53]

De liefdevolle ouder die soms onrechtvaardig handelt

Je bent je ouder nog steeds respect en goede behandeling verschuldigd wanneer hun gedrag niet het niveau van ernstig misbruik heeft bereikt en geen grote schade veroorzaakt aan je welzijn of gezondheid.

Voorbeelden hiervan zijn:

Onredelijke verwachtingen hebben over de carrière van hun kind.
Schreeuwen of gedrag vertonen waardoor het kind zich geïntimideerd voelt.
Ondankbaar zijn ondanks dat zij financiële steun ontvangen.
Af en toe de privacy van hun kind niet respecteren.
Een deel van de emotionele behoeften van hun kind negeren door luiheid of onzorgvuldigheid.

Dit soort schadelijk gedrag komt voor bij ouders die oprecht van hun kinderen houden en om hen geven, maar moeite hebben met bepaalde ongezonde gewoontes waardoor de relatie moeilijk wordt.

Zij zijn geen ouders die voortdurend misbruik maken van hun kind. Meestal behandelen zij hun kind goed, maar kunnen zij problemen hebben zoals moeite met het beheersen van hun boosheid of emotionele onvolwassenheid.

Zij zouden hun kind nooit op een ernstige manier in de steek laten of verraden. Wanneer hun kind echt hulp nodig heeft, zullen zij er voor hen zijn en steun bieden.

Hoe om te gaan met zulke ouders

Sommige metgezellen van de Profeet ﷺ hadden ook ouders die moeilijk waren en soms onrechtvaardig tegenover hen handelden. Toch kregen zij de opdracht om geduldig te blijven en de familieband met hun ouders te behouden.

Doe du'a voor hen en vraag Allah om hun karakter te verbeteren en hun schadelijke gedrag te verminderen.
Behandel hen vriendelijk, gehoorzaam hen in zaken die halal zijn en die jou geen schade toebrengen, en probeer onnodige conflicten te vermijden.
Zie hun tekortkomingen door de vingers en onthoud dat mensen niet perfect zijn en fouten maken.

Van een moslim wordt verwacht dat hij geduldig en verdraagzaam is tegenover een ouder die soms kwetsend of onrechtvaardig handelt, zolang dit niet het niveau van ernstig misbruik bereikt en geen grote schade veroorzaakt aan zijn welzijn.

حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ، قَالَ‏:‏ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ هُوَ ابْنُ سَلَمَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ، عَنْ سَعِيدٍ الْقَيْسِيِّ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ‏:‏ مَا مِنْ مُسْلِمٍ لَهُ وَالِدَانِ مُسْلِمَانِ يُصْبِحُ إِلَيْهِمَا مُحْتَسِبًا، إِلاَّ فَتَحَ لَهُ اللَّهُ بَابَيْنِ يَعْنِي‏:‏ مِنَ الْجَنَّةِ وَإِنْ كَانَ وَاحِدًا فَوَاحِدٌ، وَإِنْ أَغْضَبَ أَحَدَهُمَا لَمْ يَرْضَ اللَّهُ عَنْهُ حَتَّى يَرْضَى عَنْهُ، قِيلَ‏:‏ وَإِنْ ظَلَمَاهُ‏؟‏ قَالَ‏:‏ وَإِنْ ظَلَمَاهُ‏.‏ Ibn ʿAbbās zei: "Er is geen moslim die twee moslimouders heeft en elke ochtend naar hen toe gaat terwijl hij hiermee de beloning van Allah zoekt, behalve dat Allah voor hem twee deuren van het Paradijs opent. Als slechts één ouder nog leeft, wordt één deur voor hem geopend. En als hij één van zijn ouders boos maakt, zal Allah niet tevreden met hem zijn totdat die ouder tevreden met hem is." Er werd gevraagd: "Ook als zij hem onrecht aandoen?" Hij antwoordde: "Ook als zij hem onrecht aandoen." [Al-Adab al-Mufrad 7]

Ibn ʿAbbās spreekt hier over een ouder die oprecht van zijn kind houdt en voor hem zorgt, maar soms onrechtvaardig handelt door menselijke imperfectie. Zijn woorden moeten niet worden begrepen als betrekking hebbend op ouders die ernstig misbruik plegen, zoals marteling of seksueel misbruik. Allah is nooit onrechtvaardig tegenover Zijn schepping.

Zijn uitspraak is begrijpelijk wanneer we nadenken over de grote verantwoordelijkheid die ouders dragen bij het opvoeden van hun kinderen, het beschermen van hen en het verzorgen van hen met barmhartigheid totdat zij volwassen zijn.

Zulke ouders verdienen vriendelijkheid en respect. Hun gewone fouten moeten worden vergeven wanneer deze voortkomen uit menselijke zwakheid en niet uit een patroon van ernstig misbruik.

Voorbeelden van gewone fouten zijn:

Kwetsende dingen zeggen op momenten van frustratie, zoals: "Je verpest altijd alles" of "Ik ben nu even te moe om op je in te gaan!"
Een belofte verbreken zonder goede reden, zoals plannen afzeggen nadat zij hun kind hadden beloofd tijd door te brengen met familie of naar het park te gaan.
Hun geduld verliezen en hun kind stom noemen.
Hun kind onterecht beschuldigen van het pakken van eten dat voor gasten was klaargemaakt, om later te ontdekken dat ze zich vergist hadden.
Moeite hebben om direct excuses aan te bieden vanwege schaamte of trots.

Mensen die wegkijken bij slecht gedrag van ouders

Veel sprekers en predikers zeggen tegen slachtoffers van ernstig misbruik dat zij gewoon geduldig moeten blijven.

Dit kan niet alleen veel schade veroorzaken bij mensen die lijden onder misbruik, maar het kan ook een verkeerd beeld geven van de rechtvaardigheid van Allah door mensen lasten op te leggen die Allah hen niet heeft opgelegd.

٦٢٣ - حَدَّثَنَا أَبُو الْحَارِثِ مُحَمَّدُ بْنُ مُصْعَبٍ الدِّمَشْقِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ حَمْزَةَ الْحَضْرَمِيُّ، قَالَ: سَمِعْتُ أَبِي قَالَ: وَلَّانِي الْمَهْدِيُّ الْقَضَاءَ، ثُمَّ قَالَ: يَا يَحْيَى، عَلَيْكَ بِالْحَقِّ، وَالشَّدِّ بِيَدَيِ الْمَظْلُومِ، وَقَمْعِ الظَّالِمِ، فَإِنِّي سَمِعْتُ أَبِي، يَقُولُ: عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " قَالَ رَبُّكَ: وَعِزَّتِي وَجَلَالِي لَأَنْتَقِمَنَّ مِنَ الظَّالِمِ فِي عَاجِلِ أَمْرِهِ، أَوْ فِي آجِلِهِ، وَلَأَنْتَقِمَنَّ مِمَّنْ رَأَى مَظْلُومًا يُظْلَمُ، فَقَدَرَ أَنْ يَنْصُرَهُ، فَلَمْ يَفْعَلْ لَهُ "
[مساوئ الأخلاق - الخرائطي - حديث ٦٢٣]

De Boodschapper van Allah ﷺ zei: "Jouw Heer zei: Bij Mijn macht en Mijn majesteit, Ik zal zeker wraak nemen op de onrechtvaardige, ofwel in dit wereldse leven of in het Hiernamaals. En Ik zal ook degene straffen die een persoon ziet die onrecht wordt aangedaan, de mogelijkheid heeft om hem te helpen, maar hem niet helpt." [Masawi al-Akhlaq - Al-Kharaiti - Hadith 623]

وَلْيَنْصُرِ الرَّجُلُ أَخَاهُ ظَالِمًا أَوْ مَظْلُومًا إِنْ كَانَ ظَالِمًا فَلْيَنْهَهُ فَإِنَّهُ لَهُ نَصْرٌ وَإِنْ كَانَ مَظْلُومًا فَلْيَنْصُرْهُ De Profeet ﷺ zei: "Laat een persoon zijn broeder helpen, of hij nu onrecht pleegt of onrecht wordt aangedaan. Als hij onrecht pleegt, laat hem hem dan tegenhouden, want dat is een vorm van hulp. En als hem onrecht wordt aangedaan, laat hem hem dan helpen." [Sahih Muslim 2584a]

Zoek support

Het is belangrijk om je gedachten te uiten en je ervaringen te delen met mensen die je kunnen steunen.

Een moslim wordt niet verweten wanneer hij vertelt over de schade die een toxische ouder hem aandoet. Dit valt niet onder laster of roddel.

لا يحب الله الجهر بالسوء من القول إلا من ظلم Allah houdt niet van het openlijk uitspreken van slechte woorden, behalve door degene die onrecht is aangedaan. En Allah is Alhorend, Alwetend.
[4:148 Quran]

Het is normaal dat iemand negatieve gevoelens of wrok ontwikkelt tegenover mensen die hem schade hebben toegebracht. De geleerden hebben dit ook erkend.

١٥٢ - حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ الْحَسَنِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ السَّهْمِيُّ، حَدَّثَنِي صَاحِبٌ لَنَا يُكَنَّى أَبَا وَاثِلَةَ , أَنَّ مُعَاوِيَةَ دَخَلَتْهُ مَوْجِدَةٌ عَلَى ابْنِهِ يَزِيدَ فَأَرِقَ لِذَلِكَ لَيْلَتَهُ فَلَمَّا أَصْبَحَ بَعَثَ إِلَى الْأَحْنَفِ بْنِ قَيْسٍ فَأَتَاهُ فَلَمَّا دَخَلَ عَلَيْهِ قَالَ لَهُ: يَا أَبَا بَحْرٍ، كَيْفَ رِضَاكَ عَلَى وَلَدِكَ؟ وَمَا تَقُولُ فِي الْوَلَدِ؟ قَالَ: فَقُلْتُ فِي نَفْسِي: مَا سَأَلَنِي أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَنْ هَذِهِ إِلَّا لِمَوْجِدَةٍ دَخَلَتْهُ عَلَى يَزِيدَ فَحَضَرَنِي كَلَامٌ لَوْ كُنْتُ زَوَّقْتُ فِيهِ سَنَةً لَكُنْتُ قَدْ أَجَدْتُ فَقُلْتُ: «يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ هُمْ ثِمَارُ قُلُوبِنَا وَعِمَادُ ظُهُورِنَا وَنَحْنُ لَهُمْ أَرْضٌ ذَلِيلَةٌ وَسَمَاءٌ ظَلِيلَةٌ وَبِهِمْ نَصُولُ إِلَى كُلِّ جَلِيلَةٍ فَإِنْ غَضِبُوا يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ فَأَرْضِهِمْ وَإِنْ طَلَبُوكَ فَأَعْطِهِمْ يُمْحِضُوكَ وُدَّهُمْ وَيَلْطُفُونَ جُهْدَهُمْ وَلَا تَكُنْ عَلَيْهِمْ ثَقِلًا لَا تُعْطِيهِمْ إِلَّا نَزْرًا فَيَمَلُّوا حَيَاتَكَ وَيَكْرَهُوا قُرْبَكَ»
[العِيَال - ابن أبي الدنيا - المجلد ١ - الصفحة ٣٠٨]

Mu'awiyyah was boos op zijn zoon Yazid, waarna Ahnaf ibn Qays hem advies gaf: "O leider van de gelovigen, zij (de kinderen) zijn de vruchten van onze harten en de steun van ons bestaan. Wij zijn als een zachte aarde en een beschermende hemel voor hen, en door hen bereiken wij grote dingen. Wanneer zij boos zijn, stel hen dan tevreden. Wanneer zij iets van jou vragen, geef het hun, want hierdoor zullen zij oprecht van je houden en vriendelijk tegen je zijn. Wees geen last voor hen en geef hun niet slechts een klein beetje, zodat zij geen afkeer van je krijgen en je nabijheid gaan haten." [Al-'Iyal - Ibn Abi Dunya - Volume 1 - Pagina 308]

١٤٢ - حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ قَالَ: أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ، قَالَ: أَخْبَرَنَا عَاصِمُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ مُسْلِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْحَنَفِيِّ، قَالَ: «بَرَّ وَلَدَكَ فَإِنَّهُ أَجْدَرُ أَنْ يَبَرَّكَ , فَإِنَّ مَنْ شَنَأَ عَقَّهُ وَلَدُهُ»
[البر والصلة - الحسين بن حرب - الحديث ١٤٢]

Muslim ibn 'Abdullah al-Hanafi zei: "Behandel je kind goed en wees vriendelijk tegen hem, want dan is de kans groter dat hij jou ook goed en vriendelijk zal behandelen. Wie zijn kind met afkeer behandelt, zal merken dat zijn kind hem ook slecht zal behandelen." [Al-Birr wal-Silat - Al-Husayn ibn Harb - Hadith 142]

١٦٠ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُحَمَّدٍ الدَّسْتُوَائِيُّ، ثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدِ بْنِ عُتْبَةَ، ثَنَا بَكَّارُ بْنُ الْأَسْوَدِ، قَالَ: ثَنَا إِسْمَاعِيلُ الْخَيَّاطُ، عَنِ الْأَعْمَشِ، قَالَ بَلَغَ الْحَسَنَ بْنَ عُمَارَةَ أَنَّ الْأَعْمَشَ، وَقَعَ فِيهِ فَبَعَثَ إِلَيْهِ بِكِسْوَةٍ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ مَدَحَهُ الْأَعْمَشُ، فَقِيلَ لَهُ: كَيْفَ تَذُمُّهُ؟ فَقَالَ: إِنَّ خَيْثَمَةَ حَدَّثَنِي عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ أَنْ «جُبِلَتِ الْقُلُوبُ عَلَى حُبِّ مَنْ أَحْسَنَ إِلَيْهَا وَبُغْضِ مَنْ أَسَاءَ إِلَيْهَا»
[أمثال الحديث - أبو الشيخ الأصبهاني - الحديث ١٦٠]

Het bereikte al-Ḥasan ibn ʿUmārah dat al-Aʿmash slecht over hem had gesproken. Hij stuurde hem toen een kledingstuk als geschenk. Daarna begon al-Aʿmash hem te prijzen. Er werd tegen hem gezegd: "Hoe komt het dat je hem eerst bekritiseerde en hem daarna prijst?" Hij antwoordde: "Khaythamah heeft mij overgeleverd van Ibn Masʿūd dat: 'De harten zijn zo geschapen dat zij houden van degene die hen goed behandelt en een afkeer hebben van degene die hen slecht behandelt.'" [Amthal al-Hadith - Abu al-Shaykh al-Asbahani - Hadith 160]